ระบบสารสนเทศเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
เกี่ยวกับการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
เกี่ยวกับ Webpage
เว็บไซต์นี้ เป็นแหล่งรวบรวมข้อมูลที่เกี่ยวกับการส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล (RDU) ซึ่งพัฒนาหรือรวบรวมจากส่วนกลาง นักวิชาการ และเครือข่ายจากโรงพยาบาลต่างๆ เพื่อใช้เป็นเครื่องมือสนับสนุนการดำเนินงานของโรงพยาบาลและการสร้างความตระหนักรู้ของประชาชน รวมทั้งเสริมสร้างการต่อยอดการพัฒนานวัตกรรมของการใช้ยาอย่างสมเหตุผลของประเทศไทย
หากเครือข่ายใด ประสงค์จะนำข้อมูลที่พัฒนาขึ้นในเขต จังหวัด อำเภอ หรือโรงพยาบาล รวมถึงการพัฒนาสื่อเพื่อสื่อสารกับประชาชน และเผยแพร่ให้ที่อื่นๆ นำไปใช้ประโยชน์ต่อไป โปรดส่งข้อมูลมาที่ อีเมล์ rdu.th2015@gmail.com
ผังโครงสร้างคณะอนุกรรมการ/คณะทำงาน
คำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ พ.ศ.2559



คำสั่งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ พ.ศ.2562
โรงพยาบาล / โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล : รพ.สต.
L2
เอกสาร/ข้อมูลเกี่ยวกับ PA RDU&AMR
2. KPI Template PA RDU& AMR 62
3. Inspection guideline PA RDU&AMR 62
4. รายละเอียดตัวชี้วัด RDU และรหัส ICD10 ที่มีการปรับปรุงจำนวน 6 รายการในปี 62
คู่มือสำหรับโรงพยาบาลส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
คู่มือการดำเนินงานโครงการโรงพยาบาลส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
(Rational Drug Use Hospital Manual) ตามหลัก PLEASE
คู่มือการดำเนินงานเภสัชกรรมปฐมภูมิจังหวัดสุราษฎร์ธานี
การดำเนินงานเภสัชกรรม งาน RDU และการคุ้มครองผู้บริโภค ใน รพ. สต. ติดดาว กรณีศึกษาโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดสุราษฎร์ธานี
การจัดทำฉลากยา ชื่อทับศัพท์ภาษาไทย
แนวทางการใช้คำทับศัพท์ภาษาไทย ชื่อยาและรูปแบบ
ตามหลักเกณฑ์การทับศัพท์ภาษาอังกฤษของสำนักงานราชบัณฑิตยสภา เพื่อให้เป็นมาตรฐานเดียวกันในทุกสถานพยาบาล
UHOSNET PTC Checklists
เพื่อให้การดำเนินงานของคณะกรรมการเภสัชกรรมและการบำบัดเกิดขึ้นอย่างเป็นระบบ รายการประเมินตนเองของคณะกรรมการเภสัชกรรมและการบำบัด (Uhosnet Pharmacy and Therapeutics Committees Checklists) ถือเป็นตัวช่วยที่ดีตามข้อเสนอแนะขององค์การอนามัยโลกและแนวปฏิบัติของคณะอนุกรรมการส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
รายการประเมินตนเองของคณะกรรมการเภสัชกรรมและการบำบัด
หลักฐานเชิงประจักษ์และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง
การใช้ยาฏิชีวนะใน Upper Respiratory Tract Infections และ Acute Diarrhea
การใช้ยาฏิชีวนะในการรักษา Fresh Traumatic Wound
► Implementation of Antibiotic Use Guidelines for Fresh Traumatic Wound at Siriraj Hospital
การจัดการโรคแทรกซ้อนในหญิงตั้งครรภ์และคลอดบุตร
► การใช้ยาปฏิชีวนะป้องกันการติดเชื้อในหญิงคลอดบุตร หน้า C-106 WHO - Managing complications in pregnancy and childbirth: a guide for midwives and doctors – 2nd ed.
การใช้ยาปฏิชีวนะในแต่ละโรค
การใช้ตำรับยาแผนโบราณ
► ตำรับยาหอม - Efficacy and safety of “Yahom” as a traditional Thai herbal therapy: A systematic review
► ตำรับยาเหลืองปิดสมุทร - Anti-diarreal activity and toxicity of Learng Pid Samud recipe
► ตำรับยาจันทน์ลีลา - Anti-inflammatory and anti-ulcerogenic activities of Chantaleela recipe
สื่อ/วีดีทัศน์ที่เกี่ยวข้อง
The Key Success of Rational Drug Use RDU & Antibiotic Smart Use ASU in Primary Care Unit
การประชุมวิชาการ Teleconference วันที่ 24 เมษายน 2561 โดย พญ.ปรารถนา อุนจะนำ กุมารแพทย์โรคติดเชื้อ ภญ.สุกานต์ดา เด่นจันตา เภสัชกรชำนาญการ รพ.เชียงรายประชานุเคราะห์
เพลง MV Cookie RDU Detudom
เพื่อส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในโรงพยาบาลและรพ.สต. ทำนอง : ซาวด์ดนตรี Koisuru Fortune Cookie คุกกี้เสี่ยงทาย / BNK48
แต่งโดย/นักแสดง : Drg/เจ้าหน้าที่โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเดชอุดมและอาสาสมัครสาธารณสุข
ร้านยา
L2
คู่มือการใช้ยาสมเหตุผลในร้านยา Rational Drug Use in Community Pharmacy: RDU Pharmacy
การใช้ยาอย่างสมเหตุผลในร้านยา ควรเข้าใจแนวคิดหลัก, แนวปฏิบัติและแนวทางการให้คำปรึกษาในการจ่ายยาปฏิชีวนะ, สถานการณ์เชื้อดื้อยาปฏิชีวนะ, แนวปฏิบัติในการจ่ายยาอันตราย และบทบาทร้านยาในการควบคุมการกระจายยาในชุมชน
คู่มือ RDU Pharmacy EAGLE
แนวทางการจ่ายยาต้านจุลชีพอย่างสมเหตุผลในร้านยา
สำหรับ 3 โรคหรืออาการ (เจ็บคอ/คอหอยอักเสบ อุจจาระร่วง และแผลสด) กรณีศึกษา จังหวัดสงขลา (RDU Pharmacy Eagle)
สื่อ/วีดีทัศน์ที่เกี่ยวข้อง
บอกเล่าเก้าสิบ... หัวใจพองโตกับ RDU
การรณรงค์การใช้ยาอย่างสมเหตุผลด้วยความจริงใจในร้านยา ก่อให้เกิดความสัมพันธ์ที่ดีและยั่งยืนระหว่างผู้ให้บริการ (ร้านยา) และผู้รับบริการ (ผู้ป่วย) เล่าสู่กันฟัง... ประสบการณ์การส่งเสริมให้เกิดการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในร้านยา จังหวัดสงขลา
NSAIDs เสี่ยงตาย
NSAIDs เสี่ยงตาย !!?!?! สื่อการให้ความรู้่และความบันเทิงเรื่องการใช้ยากลุ่ม NSAIDs อย่างปลอดภัยในร้านยา กรณีศึกษา ศูนย์ปฏิบัติการเภสัชชุมชน คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
คู่มือการใช้ยาสมเหตุผลในร้านยา เล่ม 2
การใช้ยาสมเหตุผลในร้านยาเล่ม 2 (Rational Drug Use in Community Pharmacy)
คำคม/คำกลอนดีๆจากน้องพี่ RDU
L2
เด็ดดอกไม้สะเทือนถึงดวงดาว
เด็ดดอกไม้สะเทือนถึงดวงดาว
ขอทุกก้าวพร้อมๆกันโลกสั่นไหว
มือส่งมือช่วยสื่อสารใจถึงใจ
ลดการใช้ยาพรํ่าเพรื่อเพื่อคนไทย
By AreeBurapa
รณรงค์ RDU ก็รู้ว่า
รณรงค์ RDU ก็รู้ว่า
พื้นพสุธา สะเทือน เลื่อนสั่นไหว
แม้ดวงดาว เฝ้าดู ยังรู้ใจ
อวยพรให้ สิ่งที่ทำ สำเร็จเอย
By กำพล กาญจโนภาศ
ถึงเวลา RDU กู่ก้องฟ้า
ถึงเวลา RDU กู่ก้องฟ้า
ไทยทั่วหล้า ใช้ยาดี มีเหตุผล
ลดปัญหา เชื้อดื้อยา พาอับจน
เราทุกคน ใช้ยาเป็น เน้นปลอดภัย
By SufyanLateh
R-D-U we all do together
R-D-U we all do together
ร่วมใช้ยา อย่า over เกินเหตุผล
ยึด evidence เป็นหลัก ประจักษ์ตน
เสริมพลัง สร้างคน รู้ทันยา
By SufyanLateh
คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล พ.ศ.2560
L2
คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล เป็นแนวทางสำหรับครูผู้สอนในการผลิตและพัฒนากำลังคนด้านสุขภาพและประโยชน์ต่อสถานศึกษาในการพัฒนาการเรียนการสอนและสร้างบัณฑิตรุ่นใหม่ ให้มีความรู้ ทักษะและเจตคติที่ดีในการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
คู่มือการการเรียนการสอนด้านใช้ยาอย่างสมเหตุผล สำหรับ 5 วิชาชีพ (ปีพ.ศ. 2563)
L2
วิชาชีพแพทย์
วิชาชีพทันตแพทย์
วีดิทัศน์เรื่อง “หลักการและความสำคัญของการใช้ยาอย่างสมเหตุผล”
จัดทำโดย ทันตแพทยสภา, คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล และ องค์กรผู้บริหาร คณะทันตแพทยศาสตร์ แห่งประเทศไทย
ตอนที่ 1 https://rb.gy/dgpzyd
ตอนที่ 2 https://rb.gy/i1dskc
ตอนที่ 3 https://rb.gy/j9vex4
วิชาชีพสัตวแพทย์
สืบเนื่องจากมติคณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ พ.ศ. 2561 ได้มีนโยบายขับเคลื่อนประเทศไทยให้เป็น “ประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล” ซึ่งหมายถึง ประเทศที่มีระบบกลไกที่ทำให้เกิดการใช้ยาอย่างสมเหตุผลสอดคล้องตามแนวทางขององค์การอนามัยโลก (WHO) การสร้างความรอบรู้ของบุคลากรสุขภาพด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผลเป็นกลยุทธ์ในยุทธศาสตร์ที่ 1 ได้แก่ การมีจิตสำนึกที่ดีและความตระหนักรู้ของบุคคลต่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ซึ่งมีสภาวิชาชีพ 5 วิชาชีพได้แก่ แพทยสภา ทันตแพทยสภา สภาเภสัชกรรม สัตวแพทยสภา และสภาการพยาบาล เป็นหน่วยงานหลักที่รับผิดชอบ ในการที่จะให้กลยุทธ์ดังกล่าวสัมฤทธิ์ผลนั้นระบบกลไกสำคัญคือ การพัฒนาหลักสูตรและการเรียนการสอนของวิชาชีพในการศึกษาก่อนปริญญาที่เน้นการเรียนรู้จากปัญหาที่เกิดขึ้นจริง (problem based) และมีการพัฒนาวิชาชีพอย่างต่อเนื่อง “คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในวิชาชีพการสัตวแพทย์” ฉบับนี้ได้จัดทำขึ้นโดย “คณะกรรมการพัฒนาการเรียนการสอนและการติดตามประเมินการบูรณาการ การใช้ยาอย่างสมเหตุผลในวิชาชีพการสัตวแพทย์” ตามแนวทางใน“คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล 2560” ซึ่งเป็นแนวทางที่แนะนำจากองค์การอนามัยโลก สถาบันสุขภาพและความเป็นเลิศทางด้านการแพทย์แห่งชาติ (NICE) ในสหราชอาณาจักร องค์กรเพื่อการพัฒนาระหว่างประเทศแห่งสหรัฐอเมริกา (USAID) และกลุ่มองค์กรเพื่อพัฒนาการจัดการเรียนการสอนเรื่องการใช้ยาในต่างประเทศหลายแห่ง
คู่มือฯ ฉบับนี้พัฒนาขึ้นด้วยความร่วมมือของคณะกรรมการหลายชุดซึ่งประกอบด้วยคณาจารย์จากคณะสัตวแพทยศาสตร์ สถาบันต่างๆ ที่มีประสบการณ์การจัดการเรียนการสอนสัตวแพทยศาสตรบัณฑิต ทั้งระดับพรีคลินิกและระดับคลินิก มาระดมสมองในการจัดทำเนื้อหาหลักและสมรรถนะที่จำเป็นสำหรับการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในวิชาชีพการสัตวแพทย์ โดยจัดทำโมดูลตัวอย่าง 3 โมดูลที่มีความหลากหลายในการใช้ยา เพื่อให้ครูผู้สอนวิชาชีพการสัตวแพทย์ในประเทศไทยใช้เป็นแนวทางในการจัดกระบวนการเรียนการสอนสำหรับผู้เรียนในระดับปริญญาตรีได้มีความรู้ ทักษะและเจตคติที่เอื้อต่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในการประกอบวิชาชีพการสัตวแพทย์
คณะผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่งว่า คู่มือฯฉบับนี้จะเป็นแหล่งข้อมูลที่ช่วยให้คณาจารย์สัตวแพทย์นำไปใช้จัดการเรียนการสอนให้เหมาะสมตามบริบทของแต่ละสถาบัน โดยมีเป้าประสงค์เดียวกันคือ การใช้ยาอย่างสมเหตุผลในวิชาชีพการสัตวแพทย์
คณะกรรมการพัฒนาการเรียนการสอนและการติดตามประเมินการบูรณาการ
การใช้ยาอย่างสมเหตุผลในวิชาชีพการสัตวแพทย์
สิงหาคม 2563
วิชาชีพเภสัชกร
ชิ้นงาน ของวิชาชีพเภสัชกรรม ปีงบประมาณ พ.ศ.2563
1.คู่มือผู้สอน module 1 เรื่องการสร้างความตระหนักด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผลและความปลอดภัยของผู้ป่วย
https://drive.google.com/file/d/1Fj4ZUt5uupdmCHXoBC2V4gUqYKbtpeLE/view?usp=sharing
2.คู่มือผู้สอน module 2 เรื่องการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ในความเจ็บป่วยที่พบบ่อย
https://drive.google.com/file/d/1e3Cr6CZKb1Hj_B38NQtvTH3f0GgZV2dr/view?usp=sharing
3. รายงานการปรับปรุงสมรรถนะหลัก และการพัฒนาการเรียนการสอนการส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในสถาบันการศึกษาเภสัชศาสตร์
https://drive.google.com/file/d/1boPu3K7U9NdvuVAAAQMRXsD5ZmZEdZmW/view?usp=sharing
วิชาชีพพยาบาล
การประชุมเชิงปฏิบัติการ
L2
การประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การพัฒนาการเรียนการสอนบุคลากรสุขภาพด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ประจำปี 2561
การประชุมเชิงปฏิบัติการ เรื่อง การพัฒนาการเรียนการสอนของวิชาชีพด้านสุขภาพเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ประจำปี 2562
การประชุมสัมมนาออนไลน์ เรื่อง “RDU teacher for RDU country” เมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม 2564
การประชุมสัมมนาออนไลน์ เรื่อง "RDU teacher for RDU country" เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2565
ผลการคัดเลือกสถาบันตัวอย่าง ด้านการจัดการเรียนการสอน RDU ประจำปี 2564
L2
รายละเอียดผลการคัดเลือกสถาบันตัวอย่าง ประจำปี 2564
พิธีการมอบรางวัลแก่สถานศึกษาตัวอย่าง ด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ประจำปีงบประมาณ 2564 โดยท่านอนุทิน ชาญวีรกูล รองนายกรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขและประธานกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ ในการประชุมคณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ ครั้งที่ 1/2565 วันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2565 เวลา 13.30 - 16.30 น. ดังรายชื่อต่อไปนี้
รายชื่อท่านผู้แทนสถาบันเข้ารับโล่เกียรติคุณ ดังนี้
-
ผศ. สพ.ญ.ดร.นิภัทรา สวนไพรินทร์ คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
-
รศ. ภก.โชคชัย วงศ์สินทรัพย์ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
-
ผศ. ดร. ณัฐาศิริ ฐานะวุฑฒ์ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
-
รศ.ทพญ.ดร.สิรีรัตน์ สูอำพัน คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
-
ผศ. ทพญ.ภัทรวดี ลีลาทวีวุฒิ คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
-
ผศ. ดร. สตรีรัตน์ ธาดากานต์ โรงเรียนพยาบาลรามาธิบดี คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล
-
นาวาโทหญิงกนกเลขา สุวรรณพงษ์ วิทยาลัยพยาบาลกองทัพเรือ ศูนย์วิทยาการ กรมแพทย์ทหารเรือ
—————————————————
รูปภาพในการมอบรางวัลสถาบันการศึกษาตัวอย่างด้าน RDU ประจำปี 2564
LINK https://drive.google.com/drive/folders/1zHN_XpCH2DWUhCFxAZuHXQAJl8iMibBt?usp=sharing
ประจำปี 2565
ธรรมาภิบาลระบบยาว่าด้วยการส่งเสริมการขายยา
L2
เกณฑ์จริยธรรมว่าด้วยการส่งเสริมการขายยาของประเทศไทย พ.ศ.2555
ดาวโหลดเกณฑ์จริยธรรมว่าด้วยการส่งเสริมการขายยาของประเทศไทย พ.ศ.2555

ประกาศเกณฑ์จริยธรรมว่าด้วยการส่งเสริมการขายยาของประเทศไทย พ.ศ.2559
ปรัชญา
มีเป้าประสงค์เพื่อให้มั่นใจได้ว่าการส่งเสริมการขายยาในประเทศ เป็นไปเพื่อสนับสนุนการดูแลสุขภาพ ตามหลักธรรมาภิบาลระบบยา มุ่งสร้างค่านิยมทางคุณธรรมและหลักจริยธรรมให้เกิดขึ้นในจิตสำนึกของทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องในระบบยา มีระบบที่โปร่งใส ตรวจสอบได้ โดยคำนึงถึงประโยชน์ของผู้ป่วยและประชาชนโดยรวมเป็นสำคัญ
หลักการและแนวทาง
ธรรมาภิบาลในระบบยาจะเกิดขึ้นได้ต้องได้รับความร่วมมือจากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องในทุกกระบวนการในห่วงโซ่ของระบบยา จึงเป็นหน้าที่ความรับผิดชอบของทุกคนในการดำรงตนตามกรอบจริยธรรมบนพื้นฐานของความถูกต้องและข้อเท็จจริง
ดาวน์โหลดประกาศเกณฑ์จริยธรรมว่าด้วยการส่งเสริมการขายยาของประเทศไทย พ.ศ.2559
Checklist เกณฑ์จริยธรรม ตามเกณฑ์ UHosNet
เกณฑ์จริยธรรมว่าด้วยการส่งเสริมการขายยาของประเทศไทย พ.ศ. 2559 และแนวปฏิบัติ
ประกาศ สธ. เรื่อง เกณฑ์จริยธรรมการจัดซื้อจัดหาและการส่งเสริมการขายยาและเวชภัณฑ์ที่มิใช่ยาของกระทรวงสาธารณสุข พ.ศ.2564
ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง เกณฑ์จริยธรรมการจัดซื้อจัดหาและการส่งเสริมการขายยาและเวชภัณฑ์มิใช่ยา พ.ศ.2564 ประกาศในราชกิจจา วันที่ 15 พ.ค.64
ลิงค์: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2564/E/104/T_0002.PDF?fbclid=IwAR1JxgH3RjzRWnM9OTRPmQx-xibsXJ_3HitP0EOTA-HBo1HCif3YTuEYw0U

แอปพลิเคชัน RDU รู้เรื่องยา
L2
เกี่ยวกับแอปพลิเคชัน
สื่อ/วีดีทัศน์แอปพลิเคชัน RDU รู้เรื่องยา
สื่อวิดิทัศน์สำหรับประชาชน
L2
1. การใช้ยามากเกินจำเป็น - Polypharmacy (UHosNet)
การใช้ยามากเกินจำเป็น (Polypharmacy) จะส่งผลเสียต่อร่างกายมากกว่าการช่วยรักษา ดังนั้นการใช้ยาที่ปลอดภัย ควรปฏิบัติดังนี้
1. ไม่ใช้ยาที่ได้ผลเหมือนกันพร้อมกันหลายชนิด
2. ไม่ใช้ยาจากการบอกต่อ หรือโฆษณาเกินจริง
3. ไม่เพิ่มปริมาณยาเอง
4. ควรแจ้งแพทย์และเภสัชกรเมื่อรับยาหลายๆ ที่
จำไว้ว่า "ควรใช้ยาตามความจำเป็นจากแพทย์หรือเภสัชกรเท่านั้น"
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยามากเกินจำเป็นได้ที่นี่
2. ความไม่ร่วมมือในการใช้ยาตามสั่ง - Non-compliance (UHosNet)
ความไม่ร่วมมือในการใช้ยาตามสั่ง (Non-compliance) ผู้ป่วยมักคิดว่าเมื่ออาการหายดีแล้วก็หยุดกินยาได้เอง ซึ่งอาจเกิดอันตรายต่อร่างกายได้ จึงควรใช้ยาให้ถูกต้องดังนี้
1. ใช้ยาตามวิธีที่ระบุไว้ในฉลาก
2. ใช้ยาต่อเนื่องตามแพทย์สั่ง
3. ห้ามเพิ่ม ลด หรือหยุดยาเอง
"ควรใช้ยาตามแพทย์สั่ง เพื่อให้ได้ผลดีที่สุดในการรักษา"
สามารถกดรับชมสื่อความไม่ร่วมมือในการใช้ยาตามสั่งได้ที่นี่
3. การแพ้ยา - Drug Allergy (UHosNet)
การแพ้ยา (Drug Allergy) การแพ้ยาสามารถเกิดได้กับทุกคน ซึ่งอาการแพ้ยามีหลายอย่าง ตั้งแต่อาการเล็กน้อยไปจนรุนแรงถึงเสียชีวิต ดังนั้นเพื่อลดโอกาสและความรุนแรงในการแพ้ยา ควรปฏิบัติดังนี้
ถ้าเคยแพ้ยา
(1) ควรจำชื่อยาและอาการที่เคยแพ้
(2) แสดงบัตรแพ้ยา หรือแจ้งชื่อยาที่แพ้ทุกครั้งแก่แพทย์และเภสัชกร
ถ้าใช้ยาแล้วมีอาการผิดปกติ
มีอาการคัน ปากบวม ตามัว เจ็บผิวหนัง หรืออาการอื่นๆ ที่ไม่แน่ใจ ควรหยุดยาที่สงสัยและนำยาไปปรึกษาแพทย์
สามารถกดรับชมสื่อการแพ้ยาได้ที่นี่
4. การเก็บรักษายา - Storage (UHosNet)
การเก็บรักษายา (Storage) หากเก็บยาไม่ถูกต้องอาจส่งผลลดฤทธิ์การรักษาและเป็นอันตรายได้ วิธีเก็บยาที่ถูกต้อง คือ
1. เก็บยาในที่แห้ง ปิดสนิท
2. ห้ามเก็บยาในห้องน้ำ ในที่แดดส่อถึง หรือในรถ
3. ยาบางชนิดต้องเก็บในตู้เย็นช่องเย็นธรรมดา ไม่เก็บในช่องแช่แข็ง
4. ไม่แกะยาออกจากแผงล่วงหน้า เพราะยาอาจเสื่อมสภาพ
สามารถกดรับชมสื่อการเก็บรักษายาได้ที่นี่
5. สรรหายา/สมุนไพร/ผลิตภัณฑ์สุขภาพมาใช้ - Self-medication (UHosNet)
สรรหายา/สมุนไพร/ผลิตภัณฑ์สุขภาพมาใช้ (Self-medication) เราไม่ควรซื้อยา / สมุนไพร / ผลิตภัณฑ์มากินเองตามคำโฆษณาชวนเชื่อ เพราะอาจมีสารที่เป็นอันตรายและส่งผลเสียต่อร่างกายได้ ยาที่ดีที่สุดและเห็นผลอย่างยั่งยืนสำหรับทุกโรคและทุกคน คือ
1. กินอาหารที่มีประโยชน์
2. พักผ่อนให้เพียงพอ
3. ออกกำลังกานสม่ำเสมอ
สามารถกดรับชมสื่อสรรหายา/สมุนไพร/ผลิตภัณฑ์สุขภาพมาใช้ได้ที่นี่
6. การใช้ยาในผู้ป่วยกลุ่มพิเศษ - Special Population (UHosNet)
การใช้ยาในผู้ป่วยกลุ่มพิเศษ (Special Population) ผู้ป่วยกลุ่มพิเศษ หมายถึง เด็ก ผู้สูงวัย หญิงมีครรภ์ หญิงให้นมบุตร ผู้ป่วยโรคตับ ผู้ป่วยโรคไต ผู้ป่วยเหล่านี้ต้องเพิ่มความระมัดระวังในการใช้ยามากขึ้น เพราะอาจเสี่ยงต่อพิษจากยา โดยเฉพาะในเด็กต้องอ่านวิธีการผสมยาและการตวงยาให้ได้ขนาดที่ถูกต้อง และใช้อุปกรณ์ตวงยามาตรฐานเสมอ ก่อนใช้ยาควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยาในผู้ป่วยกลุ่มพิเศษได้ที่นี่
7. การใช้ยาอย่างสมเหตุผล - Rational Drug Use (UHosNet)
การใช้ยาอย่างสมเหตุผล (Rational Drug Use)
5 ไม่ |
5 ให้ |
1. ไม่กินยาผิดเวลา |
1. ให้อ่านฉลากยาและปฏิบัติตามคำแนะนำ |
2. ไม่เพิ่ม ลด หรือหยุดยาเองตามใจชอบ |
2. ให้ใช้ยาเมื่อจำเป็น |
3. ไม่ใช้ยาของคนอื่น |
3. ให้จัดเก็บยาอย่างถูกต้อง |
4. ไม่ซื้อยากินเองซ้ำซ้อน |
4. ให้นำยามาด้วยเมื่อมาโรงพยาบาล |
5. ไม่เชื่อคำโฆษณาเชิญชวน |
5. ให้แจ้งชื่อยาที่แพ้เสมอ |
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผลได้ที่นี่
8. การใช้ยาให้ถูกกับโรค (PSI)
การใช้ยาให้ถูกกับโรคนั้นมีหลัก 5 ประการเพื่อให้เกิดการใช้ยาที่ถูกต้อง
1. ใช้ยาให้ถูกโรค
2. ใช้ยาให้ถูกคน
3. ใช้ยาให้ถูกเวลา
4. ใช้ยาให้ถูกขนาด
5. ใช้ยาให้ถูกวิธี
การเลือกใช้ยาควรเป็นหน้าที่ของแพทย์หรือเภสัชกรในการวินิจฉัยโรคและจ่ายยา หากมีความจำเป็นต้องซื้อยาทานเองต้องปรึกษาเภสัชกรทุกครั้ง
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยาให้ถูกกับโรคได้ที่นี่
9. การใช้ยาให้ถูกเวลา (PSI)
การใช้ยาให้ถูกเวลานั้นมีข้อกำหนดระยะเวลาในการทานยา และกรณีลืมทานยา ดังนี้
1. ยาก่อนอาหาร
ควรรับประทานตอนท้องว่าง หรือก่อนอาหาร 15-20 นาที เพื่อให้ยาถูกดูดซึมได้ดีที่สุด และเกิดประสิทธิผลในการรักษา
2. ยาหลังอาหาร
เพื่อให้อาหารมาช่วยในการดูดซึมยา จึงรับประทานหลังอาหาร
3. ยาหลังอาหารทันที
จำเป็นต้องมีอาหารรองท้องและทานหลังอาหารทันที เพื่อป้องกันการระคายเคืองระบบทางเดินอาหาร
4. ยาก่อนนอน
ทานก่อนนอนเวลากลางคืน
เมื่อลืมทานยา : ห้ามเพิ่มขนาดยาในการทานมื้อถัดไป
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยาให้ถูกเวลาได้ที่นี่
10. การใช้ยาพาราเซตามอลอย่างถูกต้อง (PSI)
การใช้ยาพาราเซตามอลอย่างถูกต้อง ต้องคำนวณตามน้ำหนักตัว เพราะการใช้ยาพาราเซตามอลเกินขนาดมีผลอันตรายต่อตับ
ห้ามทานยาพาราเซตามอลเกิน 1,000 มิลลิกรัมต่อครั้ง
ห้ามทานยาพาราเซตามอลเกิน 4,,000 มิลลิกรัมต่อวัน
สามารถกดรับชมสื่อการใช้ยาพาราเซตามอลอย่างถูกต้องได้ที่นี่
11. การดื้อยา (PSI)
การดื้อยา
ปัจจุบันเชื้อดื้อยาเพิ่มความรุนแรงมากขึ้น ตามผลการวิจัยระบุว่า ทุกๆ 15 นาที จะมีคนไทยเสียชีวิตจากเชื้อดื้อยา ซึ่งยาปฏิชีวนะไม่ใช่ยาแก้อักเสบ และยาปฏิชีวนะใช้กำจัดเชื้อเฉพาะแบคทีเรียเท่านั้น การใช้ยาไม่ตรงข้อบ่งชี้ เช่น การกินยาปฏิชีวนะเผื่อไว้ก่อนทั้งๆ ที่ยังไม่ติดเชื้อแบคทีเรีย หรือการเจ็บคอส่วนใหญ่เป็นเชื้อไวรัสหากทานยาปฏิชีวนะจะเกิดปัญหาเชื้อดื้อยาเป็นต้น
สามารถกดรับชมสื่อการดื้อยาได้ที่นี่
12. ผลิตภัณฑ์อาหารเสริมจำเป็นกับร่างกายเราหรือไม่ ? (PSI)
ผลิตภัณฑ์อาหารเสริมจำเป็นกับร่างกายเราหรือไม่ ?
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่สามารถรักษาโรคได้ หากทานอาหารครบ 5 หมู่ ก็จะได้รับสารอาหารครบถ้วน
ก่อนเลือกทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารควรปรึกษาเภสัชกร
สามารถกดรับชมสื่อผลิตภัณฑ์อาหารเสริมจำเป็นกับร่างกายเราหรือไม่ได้ที่นี่
13. ยาชุดอันตราย (PSI)
ยาชุดอันตราย
ยาชุดมีสารอันตราย หากทานยาชุดเป็นเวลานานอาจทำให้ ไตฝ่อ ไตวาย กระดูกหักง่าย ตาเป็นต้อหิน ต้อกระจก นอนไม่หลับ หงุดหงิดง่าย เลือดออกในกระเพาะอาหาร หรืออาจติดเชื้อเป็นอันตรายถึงชีวิต การใช้ยาทุกครั้งควรปรึกษาเภสัชกร
สามารถกดรับชมสื่อยาชุดอันตรายได้ที่นี่
14. ยาพาราเซตามอลสำหรับเด็ก (PSI)
ยาพาราเซตามอลสำหรับเด็ก
วิธีคำนวณยาพาราเซตามอลในเด็ก สิ่งที่ต้องรู้ คือ (1) น้ำหนักตัวและอายุ (2) ความเข้มข้นของยาใน 1 ช้อนชา
การคำนวณ : เด็กได้ยา 10-15 มิลลิกรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม
น้ำหนักตัว (กิโลกรัม) X ปริมาณยาที่ต้องใช้ (10-15 มิลลิกรัม) |
สามารถกดรับชมสื่อยาพาราเซตามอลสำหรับเด็กได้ที่นี่
15. อันตรายจากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารลดความอ้วน (PSI)
อันตรายจากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารลดความอ้วน
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารควรได้รับคำแนะนำจากเภสัชกร เพราะบางผลิตภัณฑ์อาจใส่สารไซบูทรามีน ซึ่งเป็นสารออกฤทธิ์ต่อระบบประสาทส่วนกลางที่จะไปลดสารสื่อประสาท ส่งผลให้ไม่รู้สึกหิว อืลิ่มเร็วขึ้น ปากแห้ง คลื่่นไส้ ไตวาย ท้องผูก ระบบทางเดินอาหารผิดปกติ ปวดหัว นอนไม่หลับ มีโอกาสเสี่ยงโรคหัวใจขาดเลือด โรคหลอดเลือดตีบตัน อาจเสียชีวิต การทานอาหารที่มีประโยชน์ร่วมกับการออกกำลังกายเป็นทางเลือกที่ดีที่สุด
สามารถกดรับชมสื่ออันตรายจากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารลดความอ้วนได้ที่นี่
16. การเช็ดตัวเด็กเมื่อเป็นไข้ (PSI)
การเช็ดตัวเด็กเมื่อเป็นไข้
การชักเมื่อไข้สูงมักไม่เกิดในเด็อายุ 6 ปีขึ้นไป การรักษาไข้ไม่ใช่การรักษาอุณหภูมิให้ปกติ แต่เป็นการลดความทุกข์ทรมานจากพิษไข้เท่านั้น อุณหภูมิที่สูงขึ้นจะทำให้ร่างกายได้พักผ่อนเต็มที่ เม็ดเลือดขาวจะทำงานได้ดี และร่างกายจะเยียวยาตัวเองได้ ดังนั้นการปลุกเด็กขึ้นมาเช็ดตัวเมื่อหลับแล้วไม่ควรทำ
สามารถกดรับชมสื่อการเช็ดตัวเด็กเมื่อเป็นไข้ได้ที่นี่
17. ยาปฏิชีวนะ ไม่ใช่ ยาแก้อักเสบ
ยาปฏิชีวนะ เป็นยาฆ่าเชื้อแบคทีเรีย (Antibiotic) ใช้รักษาเฉพาะกับโรคทีติดเชื้อแบคทีเรีย
ยาแก้อักเสบ (ยาต้านอักเสบ) เป็นยาที่ออกฤทธิ์ลดอาการอักเสบ ลดอาการปวด บวม แดง ไม่มีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อแบคทีเรีย
"ยาปฏิชีวนะ ≠ ยาแก้อักเสบ"
สามารถกดรับชมสื่อ ยาปฏิชีวนะ ไม่ใช่ ยาแก้อักเสบได้ที่นี่
18. รณรงค์ซองยาต้องมีชื่อยา
รณรงค์ซองยาต้องมีชื่อยา - โครงการรณรงค์เขียนชื่อยาบนซองยา
ลดปัญหา
- การแพ้ยาซ้ำ
- ได้รับยาเกินขนาดซ้ำซ้อน
- ขาดการรักษาต่อเนื่อง
- เสียทรัพย์โดยเปล่าประโยชน์
สามารถกดรับชมสื่อซองยาต้องมีชื่อยาได้ที่นี่ - เครือข่ายคุ้มครองผู้บริโภค จ.อุบลราชธานี
ชุดการเรียนรู้สำหรับครูเพื่อสร้างพฤติกรรมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
ชุดการเรียนรู้สำหรับครูเพื่อสร้างพฤติกรรมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
DOWNLOAD ชุดการเรียนรู้สำหรับครูเพื่อสร้างพฤติกรรมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
ทีมวิชาการ RDU hospital (อยู่ระหว่างรวบรวม)
L2
ทีมวิชาการ RDU primary care (รพสต.)
L2
ดาวน์โหลดเอกสารรายชื่อทีมวิชาการ
เครือข่ายโรงพยาบาลกลุ่มสถาบันแพทยศาสตร์แห่งประเทศไทย (UHosNet)
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
เครือข่ายโรงพยาบาลกลุ่มสถาบันแพทยศาสตร์แห่งประเทศไทย หรือ UHosNet ได้จัดทำเว็บไซต์ เพื่อเป็นช่องทางให้ คณะทำงานในโครงการ RDU Hospital (โรงพยาบาลส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล) ทั้งในและนอกเครือข่าย บุคลากรทางการแพทย์ทุกระดับ นักศึกษา และประชาชนทั่วไป เพื่อศึกษาข้อมูลการใช้ยาอย่างถูกต้อง-เหมาะสม-เพียงพอ-ปลอดภัย บนพื้นฐานของหลักฐานความรู้ที่ดีที่สุด รวมทั้งสื่อเทคโนโลยีที่ผลิตขึ้นเพื่อให้ความรู้ความเข้าใจในการสั่งและใช้ยาทุกระดับ สามารถนำไปใช้หรือเผยแพร่ได้อย่างแพร่หลาย ทั้งเพื่อการประชาสัมพันธ์สื่อสารกิจกรรมต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับโครงการ ให้เกิดการยกระดับคุณภาพการใช้ยาทั้งระบบทั่วประเทศ
เว็บไซต์
ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.)
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.) ทำหน้าที่เฝ้าระวังระบบยา สถานการณ์ยา และนโยบายยา จากผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่าย เพื่อร่วมกันจัดการระบบยา จัดทำข้อเสนอแนะทางนโยบาย ทางโครงสร้าง และการปฏิบัติงานจริง ตลอดจนการติดตามการทำงานของหน่วยงานรับผิดชอบอย่างต่อเนื่อง
เว็บไซต์
เข้าสู่เว็บไซต์ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา
กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ มีภารกิจเกี่ยวกับการวิจัยและการตรวจชันสูตรด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์โดยมีการศึกษา วิเคราะห์ วิจัยและพัฒนาองค์ความรู้และเทคโนโลยีด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์ เพื่อผลการสร้างเสริมสุขภาพที่ดีแก่ประชาชนและสนับสนุนการแก้ไขปัญหาสาธารณสุขของประเทศทำให้สามารถพัฒนาระบบการประกันคุณภาพ รวมทั้งเพื่อการสนับสนุนกระบวนการคุ้มครองผู้บริโภคของประชาชน
เว็บไซต์
เข้าสู่เว็บไซต์กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
การดื้อยาต้านจุลชีพ (Antimicrobial Resistance : AMR)
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
AMR ถูกจัดตั้งตามตามมติเห็นชอบของคณะรัฐมนตรีในการประชุมในวันที่ 17 สิงหาคม 2559 ตามแผนยุทธศาสตร์การจัดการการดื้อยาต้านจุลชีพประเทศไทย พ.ศ.2560-2564 เพื่อแก้ปัญหาเชื้อดื้อยาต้านจุลชีพ ที่เป็นภัยคุกคามด้านสุขภาพและด้านเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศไทยและของโลก เนื่องจากเชื้อดื้อยาเพิ่มขึ้น ขณะที่ประสิทธิภาพของยาและการคิดค้นยาต้านจุลชีพชนิดใหม่กลับลดลง สถานการณ์นี้ส่งผลให้ติดเชื้อแล้วอาจมีโอกาสทำให้ถึงแก่ชีวิต
เว็บไซต์
เข้าสู่เว็บไซต์การดื้อยาต้านจุลชีพ
โครงการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างสมเหตุผล (Antibiotics Smart Use)
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
Antibiotics Smart Use เป็นโครงการเพื่อประโยชน์สาธารณะ ไม่แสวงหากำไร เน้นการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดให้คุ้มค่ามากที่สุด ไม่รับการสนับสนุนใดๆ จากบริษัทยา หรือภาคธุรกิจที่มีส่วนได้ส่วนเสีย โดยมีเป้าประสงค์เพื่อสุขภาวะของประชนชนที่ดีขึ้นจากการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างสมเหตุผล ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมโดยลดการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างพร่ำเพรื่อ
ตาไว รู้ทันภัยสุขภาพ
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
คณะเภสัชศาสตร์มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ รวมกับ ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.) สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.), และ บริษัท มีดี ดิจิทัล จำกัด พัฒนาเครื่องมือที่ชื่อ TaWai for Health เพื่อรับรายงานรวบรวมปัญหาผลิตภัณฑ์สุขภาพและโฆษณาผิดกฏหมาย โดยเครือข่ายภาคประชาชน สร้างกลไกการเฝ้าระวังปัญหาด้านสุขภาพในชุมชนอย่างใกล้ชิด โดยมีเภสัชกรประจำอำเภอและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ช่วยตรวจสอบรายงานและแก้ไขปัญหาอย่างเร่งด่วน เป็นการทำงานร่วมกันระหว่างประชาชนและภาครัฐ เปิดบทบาทเภสัชกรในการทำงานเชิงรุก เพื่อความปลอดภัยของประชาชน และส่งเสริมการใช้ผลิตภัณฑ์สุขภาพอย่างเหมาะสม
ปัจจุบันนี้ได้มีการนำร่องใช้งานในเขตบริการสุขภาพที่ 10 และ 12 นอกจากนี้ทีมผู้พัฒนาได้นำข้อมูลที่พบเจอปัญหาในพื้นที่มาสร้างสื่อเพื่อส่งเสริมความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์สุขภาพอีกด้วย โดยเผยแพร่ผ่าน facebook “ตาไว รู้ทันภัยสุขภาพ” มาติดตามความเคลื่อนไหวของทีมงานตาไวผ่านช่องทางนี้
RDU จังหวัดขอนแก่น
L2
เกี่ยวกับเครือข่าย
มีเป้าหมายหลักในการดำเนินงานโครงการโรงพยาบาลส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลของจังหวัดขอนแก่น สร้าง เครือข่ายโรงพยาบาลในสังกัดอยู่ในกระทรวงสาธารณสุขทุกโรงพยาบาล ดำเนินงานการส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลและขยายขอบเขตไปยังโรงพยาบาลที่อยู่นอกสังกัดกระทรวงสาธารณสุข
เว็บไซต์
แนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน
L2
แนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน
ความปลอดภัยจากการใช้ยาในชุมชน มีปัจจัยที่เกี่ยวข้องหลายปัจจัย ได้แก่ ผู้ใช้ยา ผู้สั่งใช้ยาผู้ผลิตการกระจายยา และการกำากับดูแลตามกฎหมายยา จากการทบทวนงานวิจัยในประเทศไทยที่เกี่ยวข้องพบว่า สาเหตุส่วนหนึ่งเกิดจากผู้ใช้ยาขาดความรู้ที่ถูกต้อง มีความเชื่อที่ผิดๆ และที่สำคัญมีแหล่งจำหน่ายยาที่ไม่เหมาะสมและผิดกฎหมายกระจายอยู่ทั่วไป ผลจากการสำรวจร้านค้าปลีกในระดับตำบลภายใต้โครงการส่งเสริมการใช้ยาปลอดภัยในชุมชนของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ในปี 2560 จำนวน 4,128 ร้าน (23 จังหวัด) และปี 2561 จำนวน 887 ร้าน (28 จังหวัด) พบว่า ร้านค้าปลีกจำนวนมากขายยาอันตราย เช่น ยาปฏิชีวนะรวมทั้งสเตียรอยด์ที่เป็นยาควบคุมพิเศษ นอกจากนี้ยังพบผลิตภัณฑ์ที่มีความเสี่ยงต่อการได้รับสารสเตียรอยด์ เช่น ยาแผนโบราณ ยาสมุนไพร ซึ่งมีหลากหลายรูปแบบ ได้แก่ ยาผง ยาเม็ด ยาลูกกลอน ยาน้ำ ยาต้ม ยาหม้อ กษัยเส้น ประดง เป็นต้น การดำเนินการเชิงรุกในชุมชนเพื่อเสริมสร้างศักยภาพของประชาชนให้มีทักษะในคุ้มครองตนเองและครอบครัวในการใช้ยาอย่างสมเหตุผลจึงมีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง
กระทรวงสาธารณสุข โดยคณะทำงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลและปลอดภัยในชุมชน (RDU Community) ภายใต้การทำงานของคณะทำงานพัฒนาระบบเภสัชกรรม กระทรวงสาธารณสุข ร่วมกับภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.) สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) อาจารย์จากคณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยต่าง ๆ และสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด/โรงพยาบาลได้ร่วมกันจัดทำแนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชนขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้เจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานและผู้เกี่ยวข้องใช้เป็นแนวทางในการดำเนินงานในชุมชน ที่จะต้องมีความเชื่อมโยงกันระหว่าง 5 กิจกรรมหลัก (5 key activities) อย่างเป็นระบบการดำเนินงานอาจจะเริ่มจากการจัดทำระบบข้อมูลการเฝ้าระวังความปลอดภัยด้านยาในโรงพยาบาล (Proactive Hospital based Surveillance) เพื่อส่งข้อมูลให้กับชุมชนนำไปแก้ไขปัญหาในพื้นที่ เกิดการเฝ้าระวังความปลอดภัยด้านยาเชิงรุกในชุมชน (Active Community based Surveillance) ผ่านกระบวนการมีส่วนรวมจากทุกภาคส่วนในชุมชน (Community Participation) ให้ประชาชนและชุมชนมีความรอบรู้ด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผล (RDU Literacy) รวมถึงการส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในภาคเอกชน (Good Private Sector) โดยการดำเนินการดังกล่าวควรจะมีผู้รับผิดชอบทั้งในสถานบริการสุขภาพและชุมชนในระดับอำเภอ ระดับจังหวัด ระดับเขต ที่เรียกว่า “RDU Coordinator” ซึ่งเป็นผู้ที่มีความรู้ ทักษะและรับผิดชอบการบริหารจัดการด้านยาและผลิตภัณฑ์สุขภาพ ส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล รวมทั้งแก้ไขปัญหาเชิงระบบทั้งในสถานบริการสุขภาพ และในชุมชน
คณะทำงานฯ หวังว่าแนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชนฉบับนี้จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ปฏิบัติงานในทุกระดับ ในการพัฒนางานราวมกันอย่างต่อเนื่องต่อไป
นโยบายประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
นโยบายประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
คำจำกัดความ
การใช้ยาอย่างสมเหตุผล หมายถึง ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจ ในการใช้ยาเพื่อดูแลสุขภาพตนเองเบื้องต้น ตามความจำเป็น และใช้ยาที่ได้รับจากหน่วยบริการสุขภาพ ได้อย่างถูกต้อง คุ้มค่า ปลอดภัย เหมาะสมกับแต่ละบุคคล ทั้งในเรื่องโรค ขนาดยา วิธีใช้ และระยะเวลาตามที่กำหนด (เอกสารสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12)
ยา หมายถึง ยา (รวมถึงวัคซีน) และผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ใช้เป็นยาตามกฎหมายว่าด้วยยา กฎหมายว่าด้วยผลิตภัณฑ์สมุนไพร ตลอดจนวัตถุออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาท และยาเสพติดให้โทษ ที่นำมาใช้ทางยา รวมถึงผลิตภัณฑ์สุขภาพที่มุ่งหมายใช้เป็นยา (เอกสารสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12)
ประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล หมายถึง ประเทศที่มีระบบกลไกให้เกิดการใช้ยาอย่างสมเหตุผลสอดคล้องตามแนวทางขององค์การอนามัยโลก ตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ และ ปลายน้ำ ประกอบด้วย 3 องค์ประกอบหลัก คือ การมีจิตสำนึกที่ดีและความตระหนักรู้ของบุคคล การบริหารจัดการที่ดี และการกำกับดูแลที่มีประสิทธิภาพ ทั้งนี้ในกลไกทั้ง 3 ส่วน จะเชื่อมโยงระหว่างกัน เพื่อให้เกิดการพัฒนาและแก้ปัญหาอย่างต่อเนื่อง ครอบคลุมทั้งยาแผนปัจจุบันและยาสมุนไพร
เป้าหมายสูงสุด
“การใช้ยาอย่างสมเหตุผล เป็นบรรทัดฐานของสังคมไทย เป็นสิทธิพื้นฐานของคนไทย และเป็นคุณภาพมาตรฐานของบริการสุขภาพ เพื่อคนไทยมีคุณภาพชีวิตที่ดี และประเทศมีระบบสุขภาพที่มั่นคงและยั่งยืน”
นโยบายประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
มุ่งจัดการระบบยาโดยชุมชนเป็นศูนย์กลาง เพื่อให้ประชาชนปลอดภัยจากการใช้ยา มีคุณภาพชีวิตที่ดี และสามารถพึ่งตนเองด้านสุขภาพ โดยสร้างการมีส่วนร่วมของชุมชน หน่วยงานรัฐ และเอกชน ในการออกแบบระบบสุขภาพชุมชน มีระบบการเฝ้าระวัง เตือนภัย การสร้างความรอบรู้ด้านการใช้ยาอย่างสมเหตุผล และมีความสามารถในการดูแลตนเองเบื้องต้นเมื่อเจ็บป่วย (เอกสารสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12)
ยุทธศาสตร์การพัฒนาสู่ประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล ประกอบด้วย 6 กลยุทธ์ ได้แก่
1. พัฒนาระบบกลไกกำกับดูแลด้านยา เพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
2. พัฒนาระบบบริการสุขภาพทั้งรัฐและเอกชนทุกระดับ รวมทั้งบริการสุขภาพของประชากรเฉพาะกลุ่ม (เช่น พระสงฆ์ ลูกจ้างในโรงงาน ผู้ถูกคุมขังในทัณฑสถาน) ให้มีการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
3. พัฒนาการผลิตและพัฒนากำลังคนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผลของวิชาชีพด้านสุขภาพ
4. ออกแบบและพัฒนาระบบสุขภาพชุมชนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล ทั้งในเขตเมืองหลวง เขตเมือง และเขตชนบท รวมพื้นที่ชายแดน
5. บูรณาการการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในการพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพ ทั้งระบบการศึกษา และกลไกการสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพ ทั้งระดับองค์กรและชุมชน
6. พัฒนากลไกบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ เพื่อการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
ทั้งนี้ยุทธศาสตร์ดังกล่าว สอดคล้องตามเป้าหมายของแผนแม่บทการเสริมสร้างให้คนไทยมีสุขภาวะที่ดีของยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี
สถานการณ์การดำเนินงานเพื่อพัฒนาสู่ "อำเภอการใช้ยาสมเหตุผล" ตามแนวทางประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
รายงานสถานการณ์การดำเนินงาน ปี 2564
ระยะที่ 1 กลุ่มยารักษาวัณโรค
L2
ความเป็นมา และ การติดต่อประสานงาน
ตามที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ได้ออกประกาศ เรื่อง กำหนดช่องทางการจำหน่ายยากลุ่มรักษาวัณโรค ลงวันที่ 28 มิถุนายน 2562 เพื่อให้ผู้รับใบสำคัญขึ้นทะเบียนตำรับยากลุ่มรักษาวัณโรค (Antituberculous drugs) ชนิดรับประทานและชนิดฉีด ที่ใช้สำหรับมนุษย์ ยกเว้นยากลุ่มฟลูออโรควิโนโลน (Fluoroquinolones) ชนิดรับประทาน และกลุ่มแมคโครไลด์ (Macrolides) ชนิดรับประทาน ต้องจำหน่ายยากลุ่มดังกล่าวนี้ให้เฉพาะสถานพยาบาลที่ขึ้นทะเบียนโปรแกรมรักษาผู้ป่วยวัณโรค (National Tuberculosis Information Program; NTIP) นั้น
เพื่อให้การขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ด้านการควบคุมการกระจายยาต้านจุลชีพในภาพรวมของประเทศเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับแผนยุทธศาสตร์วัณโรคระดับชาติ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ร่วมกับกรมควบคุมโรค เห็นควรให้รายชื่อสถานพยาบาลที่อยู่ในการควบคุมตามโครงการใช้ยารักษาวัณโรคของกรมควบคุมโรค โดยตรวจสอบข้อมูลล่าสุดได้ที่เว็บไซต์กองวัณโรค กรมควบคุมโรค (https://ntip-ddc.moph.go.th/uiform/Manual.aspx)
ทั้งนี้ กองยา สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาได้ประสานกับกรมควบคุมโรคไว้แล้วเป็นระยะอย่างต่อเนื่อง และหากสถานพยาบาลของท่านไม่ปรากฏอยู่ในรายชื่อที่เผยแพร่ดังกล่าว ให้ท่านโปรดดำเนินการติดต่อประสานงานกับ กองวัณโรค กรมควบคุมโรค โทร 02-6752213 หรือ 02-2122279 ต่อ 1555 เพื่อขอรหัสผู้ใช้งานเข้าโปรแกรม และนำไปลงทะเบียนผู้ป่วยวัณโรคตามขั้นตอนที่กำหนด
กฎหมาย/ ประกาศ ที่เกี่ยวข้อง
รายชื่อโรงพยาบาลที่ใช้โปรแกรม NTIP กองวัณโรค
รายชื่อ update รายสัปดาห์ ดูได้ที่เว็บไซต์ของกรมควบคุมโรค ดังนี้
https://ntip-ddc.moph.go.th/uiform/Manual.aspx
ระยะที่ 2 ยาต้านจุลชีพสำหรับมนุษย์ ชนิดยารับประทาน
L2
ความเป็นมา
1. ด้วย คณะอนุกรรมการเฉพาะกิจศึกษาการปรับประเภทยาต้านจุลชีพ อยู่ระหว่างการปรับเกณฑ์และกรอบรายการยาต้านจุลชีพสำหรับมนุษย์ ชนิดรับประทาน ควบคู่ไปกับการพัฒนาระบบติดตามการกระจายยาต้านจุลชีพไปยังช่องทางต่าง ๆ โดยการดำเนินงานดังกล่าวเป็นไปตามแผนยุทธศาสตร์การจัดการการดื้อยาต้านจุลชีพประเทศไทย พ.ศ. 2560-2564 ยุทธศาสตร์ที่ 2 “การควบคุมการกระจายยาต้านจุลชีพในภาพรวมของประเทศ”

2. กรอบแนวคิด (concept)

3. แผนการปรับประเภทยาต้านจุลชีพ 2561 – 2563 แบ่งการทำงานเป็น 3 ระยะ โดยคำนึงถึงความเสี่ยงเชื้อดื้อยาและแนวโน้มกระแสคัดค้านจากสังคม ดังนี้

แผนการปรับประเภทยาต้านจุลชีพ 2561 – 2563
ระยะที่ 2 อยู่ระหว่างดำเนินการ คือ การปรับสถานะยาต้านจุลชีพชนิดรับประทาน ได้แก่ penicillins, cephalosporins, tetracyclines, sulfonamides, fluoroquinolones, beta-lactam/beta-lactamase inhibitors (BLBIs) และ macrolides โดยแบ่งเป็น 3 กลุ่ม ตามแนวคิด AWaRe คือ

การประชุมเชิงปฏิบัติการ ปีงบประมาณ 2564
L2
การอภิปราย ประเด็น RDU community เรื่อง "รูปแบบและผลการดำเนินงาน Proactive hospital surveillance และข้อเสนอเพื่อการพัฒนา" [10 ส.ค.64]
เอกสารการประชุม คลิกที่นี่
ดูวีดีโอย้อนหลัง คลิกที่นี่
การบรรยาย ประเด็น RDU hospital เรื่อง "การใช้ยาปฏิชีวนะอย่างสมเหตุผลในสถานการณ์โควิด-19" [19 ส.ค.64]
เอกสารการประชุม คลิกที่นี่
รับชมการประชุมย้อนหลัง คลิกที่นี่
การบรรยาย ประเด็น RDU community เรื่อง "การใช้เครื่องมือและระบบข้อมูลสนับสนุน RDU community" [2 ก.ย. 64]
เอกสารการประชุม คลิกที่นี่
รับชมการประชุมย้อนหลัง คลิกที่นี่
การอภิปราย ประเด็น RDU community เรื่อง การพัฒนา RDU community ในระดับจังหวัดและระดับอำเภอ ทั้งเขตเมืองและเขตชนบท และข้อเสนอเพื่อการพัฒนา [16 ก.ย.64]
เอกสารการประชุม คลิกที่นี่
รับชมการประชุมย้อนหลัง คลิกที่นี่
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ปีงบประมาณ 2565
L2
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 1 เรื่อง ทิศทางจัดการปัญหาการกระจายยาในร้านชำและข้อเสนอต่อระบบการใช้ยาดูแลสุขภาพเบื้องต้นด้วยตนเองของประเทศไทย (self medication) ของประเทศไทย [27/01/65]
ดาวน์โหลดเอกสารและบันทึกวิดิโอย้อนหลัง
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 2 เรื่อง หลักการ แนวทางพัฒนาและการประเมิน RDU literacy [23/02/65]
ดาวน์โหลดเอกสารและบันทึกวิดิโอย้อนหลัง
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 3 เรื่อง การส่งเสริมธรรมาภิบาลระบบยา ตามเกณฑ์จริยธรรมว่าด้วย การส่งเสริมการขายยาฯ [24/03/65]
ดาวน์โหลดเอกสารและบันทึกวิดิโอย้อนหลัง
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ครั้งที่ 4 เรื่อง บัญชียาหลักแห่งชาติ กับหลักฐานเชิงประจักษ์และการประยุกต์ใช้ในสถานพยาบาล [25/05/65]
ดาวน์โหลดเอกสารและบันทึกวิดิโอย้อนหลัง click
รายละเอียดตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566 (กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข)
รายละเอียดตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุขประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566
รายละเอียดตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุขประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566
คำอธิบายตัวชี้วัดและแนวทางพัฒนาตามตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566
คำอธิบายตัวชี้วัดและแนวทางพัฒนาตามตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566
เกี่ยวกับการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
เกี่ยวกับการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
การพัฒนาการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในระบบบริการสุขภาพ
L1
โรงพยาบาล / โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล : รพ.สต.
L2
ร้านยา
L2
คำคม/คำกลอนดีๆจากน้องพี่ RDU
L2
การพัฒนากำลังคนด้านสุขภาพเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
คู่มือการเรียนการสอนเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล พ.ศ.2560
L2
คู่มือการการเรียนการสอนด้านใช้ยาอย่างสมเหตุผล สำหรับ 5 วิชาชีพ (ปีพ.ศ. 2563)
L2
การประชุมเชิงปฏิบัติการ
L2
ผลการคัดเลือกสถาบันตัวอย่าง ด้านการจัดการเรียนการสอน RDU ประจำปี 2564
L2
การพัฒนาธรรมาภิบาลระบบยาว่าด้วยการส่งเสริมการขายยา
L1
ธรรมาภิบาลระบบยาว่าด้วยการส่งเสริมการขายยา
L2
การใช้ยาอย่างสมเหตุผลสำหรับประชาชน
L1
แอปพลิเคชัน RDU รู้เรื่องยา
L2
สื่อวิดิทัศน์สำหรับประชาชน
L2
ชุดการเรียนรู้สำหรับครูเพื่อสร้างพฤติกรรมการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
ทีมวิชาการสนับสนุนการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
ทีมวิชาการ RDU hospital (อยู่ระหว่างรวบรวม)
L2
ทีมวิชาการ RDU primary care (รพสต.)
L2
เครือข่ายใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
เครือข่ายโรงพยาบาลกลุ่มสถาบันแพทยศาสตร์แห่งประเทศไทย (UHosNet)
L2
ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.)
L2
กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
L2
การดื้อยาต้านจุลชีพ (Antimicrobial Resistance : AMR)
L2
โครงการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างสมเหตุผล (Antibiotics Smart Use)
L2
ตาไว รู้ทันภัยสุขภาพ
L2
RDU จังหวัดขอนแก่น
L2
การส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน (RDU Community)
L1
แนวทางการดำเนินงานพัฒนาระบบการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน
L2
การขับเคลื่อนสู่ประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล (RDU Country)
L1
นโยบายประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
สถานการณ์การดำเนินงานเพื่อพัฒนาสู่ "อำเภอการใช้ยาสมเหตุผล" ตามแนวทางประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L2
การปรับประเภทยาต้านจุลชีพ (Reclassification)
L1
ระยะที่ 1 กลุ่มยารักษาวัณโรค
L2
ระยะที่ 2 ยาต้านจุลชีพสำหรับมนุษย์ ชนิดยารับประทาน
L2
การจัดการความรู้และพัฒนาศักยภาพเครือข่ายการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ปีงบประมาณ 2564
L2
การประชุมเชิงปฏิบัติการ ปีงบประมาณ 2565
L2
ตัวชี้วัดการใช้ยาอย่างสมเหตุผล กระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566
L1
รายละเอียดตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566 (กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข)
คำอธิบายตัวชี้วัดและแนวทางพัฒนาตามตัวชี้วัดกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566
ระบบสารสนเทศเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
เกี่ยวกับการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
การพัฒนาการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในระบบบริการสุขภาพ
L1
การพัฒนากำลังคนด้านสุขภาพเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
การพัฒนาธรรมาภิบาลระบบยาว่าด้วยการส่งเสริมการขายยา
L1
การใช้ยาอย่างสมเหตุผลสำหรับประชาชน
L1
ทีมวิชาการสนับสนุนการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
เครือข่ายใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
การส่งเสริมการใช้ยาอย่างสมเหตุผลในชุมชน (RDU Community)
L1
การขับเคลื่อนสู่ประเทศใช้ยาอย่างสมเหตุผล (RDU Country)
L1
การปรับประเภทยาต้านจุลชีพ (Reclassification)
L1
การจัดการความรู้และพัฒนาศักยภาพเครือข่ายการใช้ยาอย่างสมเหตุผล
L1
ตัวชี้วัดการใช้ยาอย่างสมเหตุผล กระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2566
L1
ระบบสารสนเทศเพื่อการใช้ยาอย่างสมเหตุผล

ไฟล์แนบ




